Neurobiologia UJ

Uniwersytet Jagielloński

Diamentowy Grant 2015

Adrian Chrobak, student Collegium Medicum i magistrant w Zakładzie Neuroanatomii, został laureatem IV edycji Diamentowego Grantu MNiSW za rok 2015.

Tytuł projektu:  „Neuronalne mechanizmy objawu niewydolności konwergencji z jednostronną egzoforią do bliży w grupie pacjentów ze schizofrenią, w porównaniu z grupą pacjentów z chorobą afektywną dwubiegunową i grupą osób zdrowych – badanie fMRI, MRI, DTI.”

 

Od początków psychiatrii, klasyfikacja zaburzeń psychotycznych budziła wiele kontrowersji. „Teoria jednej psychozy” mówi, że różnorodne objawy zaburzeń psychicznych mogą być spowodowane wspólnym biologicznym podłożem. Coraz większa liczba prac wskazuje na podobieństwa między schizofrenią a chorobą afektywną dwubiegunową. Oba zaburzenia dzielą wiele czynników genetycznych, neurobiologicznych oraz wykazują podobne zaburzenia funkcji poznawczych i motorycznych. W praktyce klinicznej odróżnienie tych dwóch zaburzeń psychicznych bywa istotnym problemem. Zasadnym jest poszukiwanie metod umożliwiających ich rozróżnienie, oraz biologicznego podłoża tych różnic.

W 2014 roku po raz pierwszy opisane zostało przez nas (Chrobak i wsp. 2014) zaburzenie ruchów gałek ocznych, niewydolność konwergencji z jednostronną egzoforią do bliży, które występuje znacznie częściej u pacjentów ze schizofrenią niż w chorobie afektywnej dwubiegunowej. Odnotowaliśmy, że u znaczniej liczby pacjentów ze schizofrenią podczas fiksacji wzroku na zbliżającym się przedmiocie, w trakcie wykonywania ruchu zbieżnego gałek ocznych, jedno oko rozpoczyna ruch w kierunku skroni. Według naszej wiedzy jest to pierwsze badanie wskazujące na obecność takiego objawu w tej grupie klinicznej. Objaw ten występował częściej u pacjentów ze schizofrenią niż u pacjentów z chorobą afektywną dwubiegunową, co wskazuje, że objaw ten może być objawem neurologicznym umożliwiającym rozróżnienie tych dwóch grup pacjentów. Ponadto pacjenci ze schizofrenią prezentujący objaw, wyróżniali się większą liczbą innych zaburzeń okoruchowych i zaburzeń mowy. Oznacza to, że grupa pacjentów prezentujących objaw może się cechować istotnymi zmianami funkcjonalnymi lub strukturalnymi w ośrodkowym układzie nerwowym.

Celem projektu jest zbadanie za pomocą funkcjonalnego rezonansu magnetycznego aktywacji obszarów mózgowia odpowiedzialnych za wywołanie opisanego objawu. Za pomocą obrazowania metodą rezonansu magnetycznego ocenione zostaną również zmiany budowy ośrodkowego układu nerwowego, struktury i funkcjonalności jego połączeń. Parametry te zostaną porównane między pacjentami ze schizofrenią zarówno z, jak i bez opisanego objawu, u pacjentów z chorobą afektywną dwubiegunową i u osób zdrowych.

Badanie to pozwoli poznać zmiany aktywności i struktury sieci neuronalnych odpowiedzialnych za występowanie objawu, oraz ocenić biologiczne podłoże różnic między schizofrenią i chorobą afektywną dwubiegunową odpowiedzialne za wykonywanie ruchów zbieżnych gałek ocznych.

 

Na badania MNiSW przyznało 200 000,-zł. Opiekunem naukowym projektu jest prof. dr hab. Dominika Dudek z Katedry Psychiatrii Wydziału Lekarskiego UJ.

 

Wiecej o laureacie na researchgate.net: https://www.researchgate.net/profile/Adrian_Chrobak